Bir tasarımın hukuki korunmasının sağlanması için bazı unsurları içermesi gerekir.

a) Yenilik

Bir tasarımın aynısı, başvuru veya rüçhan tarihinden önce dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış ise, o tasarım yeni kabul edilir (KHK m. 6/I). Tasarımlar sadece küçük ayrıntılarda farklılık gösteriyorlarsa aynı kabul edilir.

Karşılaştırılan tasarımlar hem yan yana konulur, hem de ayrı ayrı bakılarak değerlendirilir.
Yenilik belirlenirken, ayırt edici niteliğe oranla yüzeysel bir inceleme yapılır.

b) Ayırt edici nitelik

Ayırt edici kavramı, bir şeye özgün nitelikleri, özellikleri belirtmek için kullanılır. Bir endüstriyel tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenim ile diğer bir tasarımın böyle bir kullanıcı da bıraktığı genel izlenim arasında belirgin bir farklılık oluşuyorsa bu tasarım ayırt edici niteliğe sahiptir (KHK m. 7).

Bir tasarımın, ayırt edici nitelik bakımından diğer tasarımlardan göstermesi gereken farklılığın derecesi belirgin bir farklılık şeklinde olmalıdır.

c) Ürün veya ürün parçasıtasarım özellikleri

Üründen bağımsız olan bir tasarım hukuki himaye görmez. Koruma görecek olan tasarımın, bir ürün veya parçasına uygulanması gerekir (KHK m. 3 b. a; m. 26/II).

KHK’de ürün olarak; nesne, bileşik sistem veya bu sistemin parçaları, set, takım, ambalajlar, birden çok nesne veya sunuşun bir arada algılanabilen bileşimleri, grafik semboller ve tipografik karakterler olarak sayılmıştır (m. 3 b. b).

d) İnsan duyuları ile algılanabilen görünüm

Tasarım, ürünün görünümü ile ilgili bir özellik ve kavramdır. Tasarımın özellikleri, öncelikle insanın görme duyusuna hitap ederken; diğer duyuları ile de algılanabilir

KORUMA SÜRESİ

Tescili yapılmış tasarım sahibine, “Endüstriyel Tasarım Tescil Belgesi” verilir. Tescilli tasarımların koruma süresi başvuru tarihinden itibaren 5 yıldır. Bu sürenin beşer yıllık dönemler halinde yenilenmek üzere toplam 25 yıla kadar uzatılma imkanı mevcuttur.

Tasarım hakkı sahibine iki yönlü korunma hakkı verir. Bunlardan birinci tasarım hakkının sahibine kullanma hakkı vermesi, ikincisi ise tasarımın başkası tarafından izinsiz kullanılmasını menetmek hakkını tasarım sahibine vermesidir.

Tasarım hakkının korunması, hukuk davaları ve/veya ceza davalarına konu olabilir.

Hukuk Davaları

Tasarımdan doğan hakları tecavüze uğrayan tasarım hakkı sahibi, aşağıdaki taleplerde bulunabilir (KHK m. 49):

1. Tecavüzün önlenmesi davası
2. Tecavüzün durdurulması davası
3. Tecavüzün giderilmesi davası
4. Tecavüzün tespiti davası
5. Tazminat davaları
a) Maddi tazminat davası
b) Manevi tazminat davası
c) İtibar tazminat davası
6. El koyma
7. Ürünler ve araçlar üzerinde mülkiyet hakkı tanınması
8. Şekil değiştirme ve imha
9. Mahkeme kararının ilgililere tebliği
10. Kamuya ilan yoluyla duyurulması ve hükmün ilanı
11. İhtiyati tedbirler

B) Ceza davaları

Tasarım hakkına tecavüz halinde verilecek cezalar işlem, fiil ve suça iştirak (katılma) ayırımına bağlı olarak farklılıklar göstermektedir.

Kanuna uymayanlar hakkında hapis cezası, para cezası, işyerinin kapatılması, ticaretten men edilmesi yaptırımları getirilerek, uygulamada etkinliğin sağlanması amaçlanmıştır (KHK m.48/A). 22.06.2004 tarih 5194 sayılı kanunun KHK md. 48/A da yapmış olduğu değişiklik ile müeyyideler ağırlaştırılmıştır.

Tasarımdan doğan haklara verilecek cezaların alt ve üst sınırları aşağıdaki gibidir:

a) Bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası,
b) Yirmiyedibin YTL’den, kırkaltıbin YTL’ye kadar para cezası,
c) İşyerlerinin bir yıldan az olmamak üzere kapatılması,
d) Tecavüz edenlerin bir yıldan az olmamak üzere ticaretten men edilmesi.